Druk offsetowy, metoda druku pośredniego, wziął nazwę od wczesnej litografii, w której początkowo używano płyt kamiennych. We wczesnej litografii bloki kamienne szlifowano na płasko i używano jako płyt. Później metoda ta ewoluowała do stosowania płyt metalowych wykonanych z cynku lub aluminium, ale zasada pozostała ta sama.
W druku offsetowym nie ma różnicy wysokości między obszarami drukującymi i niedrukującymi; oba są płaskie. Wykorzystuje się zasadę niemieszania się wody i oleju, aby utrzymać warstwę oleistego filmu na obszarze obrazu, podczas gdy obszar niedrukujący płyty może wchłaniać wodę. Chodzi o to, że po nałożeniu farby na płytę obszar obrazu odpycha wodę i przyjmuje farbę, a obszar niedrukujący wchłania wodę i odpycha farbę. Ten sposób drukowania nazywa się „drukiem offsetowym”.
Druk offsetowy wywodzi się z metody transferowej wczesnej litografii, gdzie obrazy przenoszono na papier transferowy, a następnie na płytę jako obraz odwrócony, który następnie drukowano na papierze jako obraz prawidłowy. Jednak nacisk wywierany podczas drukowania powodował rozprzestrzenianie się farby poza zamierzone linie z powodu pierwotnie płaskiej natury płyty, co skutkowało słabą jakością linii. Doprowadziło to do udoskonaleń znanych jako „proces druku offsetowego”, gdzie powierzchnia płyty jest wykonana jako obraz prawidłowy, przenoszona na wałek gumowy jako obraz odwrócony podczas drukowania, a następnie na papier jako obraz prawidłowy, poprawiając w ten sposób elastyczność nacisku drukowania.
Wczesny druk offsetowy był płaski lub płaski rotacyjny, później rozwinął się w dwa typy: płaski rotacyjny i rotacyjny rotacyjny. Maszyny płaskie rotacyjne były głównie używane do specjalnych celów drukarskich, takich jak maszyny do prób, podczas gdy maszyny rotacyjne rotacyjne były używane do drukowania na papierze i innych materiałach. W druku płaskim rotacyjnym płyta drukująca jest umieszczona płasko, a nacisk jest wywierany przez wałki cylindryczne. Ta metoda jest podobna do maszyn płaskich rotacyjnych w druku wypukłym. W druku rotacyjnym rotacyjnym płyta drukująca jest owinięta wokół cylindra zwanego cylindrem płytowym, podczas gdy inny cylinder na maszynie, owinięty gumą, zwany cylindrem pośrednim, wywiera nacisk. Maszyny wykorzystujące te trzy podstawowe konfiguracje cylindrów nazywa się „maszynami offsetowymi”.
Zalety druku offsetowego obejmują łatwy proces wykonywania płyt, niski koszt, dokładne pasowanie kolorów, łatwość powielania płyt, gładkie i miękkie tony kolorów oraz możliwość obsługi dużych nakładów.
Wady obejmują zmniejszoną wierność i żywotność kolorów z powodu wpływu wody i farby, cienkie pokrycie farbą na płycie (wykorzystuje tylko około 70% swoich możliwości, wymagając dwustronnego drukowania plakatów w celu zwiększenia koloru) oraz ograniczone zastosowania do specjalnych potrzeb drukarskich.
W 1798 roku austriacki (obecnie czeski w Pradze) kompozytor Alois Senefelder (1771-1834) wynalazł litografię, metodę drukowania bezpośrednio na płaskiej powierzchni, zapoczątkowując technikę znaną jako planografia. Opracował także drewnianą prasę litograficzną. Senefelder początkowo studiował prawo, ale później zajął się komponowaniem, choć z niewielkim sukcesem. W obliczu trudności finansowych zajął się drukowaniem swoich kompozycji na sprzedaż, ale koszty druku były wysokie, a zyski marne. Następnie terminował w drukarni, ale brakowało mu kapitału na własne innowacje. Mieszkając w pobliżu kamieniołomu Solnhofen pod Monachium, gdzie było obfitość wapienia, używanego do szlifowania płyt miedzianych lub jako zamiennik rytowania płyt miedzianych, zaobserwował swoją matkę piorącą ubrania i przypadkowo napisał tłustym atramentem na płycie wapiennej, co, jak odkrył, nie dało się zmyć po kilku dniach. To skłoniło go do eksperymentów z tłustym atramentem na wapieniu, najpierw pisząc tekst odwrotnie na kamieniu, a następnie nakładając mieszaninę kwasu azotowego i gumy arabskiej, a potem atrament, co ostatecznie się powiodło. Nazwał to „drukiem chemicznym”. Termin „litografia” pochodzi od greckich słów „kamień” (litho) i „pisać” (graphein), obecnie synonim planografii.
W 1834 roku Senefelder został Inspektorem Bawarskich Królewskich Zakładów Drukarskich, ale zmarł w lutym tego samego roku.
W 1810 roku Niemiec F. Weishaept pomógł Senefelderowi w ukończeniu żelaznej ręcznej prasy litograficznej.
W 1817 roku Senefelder próbował użyć płyt cynkowych zamiast wapienia do litografii, ale bez sukcesu.
W 1826 roku Francuz Niepce wynalazł proces heliograficzny.
W 1832 roku (dynastia Qing, 11. rok Daoguang) brytyjski misjonarz W.H. Medhurst założył prasę litograficzną w Makau do drukowania chińskich książek.
W 1837 roku Francuz G. Engelmann wynalazł chromolitografię.
W 1840 roku brytyjski wynalazca M. Ponton wynalazł proces albuminowy.
W 1868 roku Niemiec J. Albert wynalazł kolotypię.
W 1869 roku brytyjski naukowiec D. Hauron wynalazł trójchromatyczną litografię kolorową wykorzystującą subtraktywne mieszanie kolorów.
W 1876 roku (dynastia Qing, 2. rok Guangxu) Francuz ojciec Vénard i Chińczyk Qiu Ziangong założyli Prasę Litograficzną Tushehuan w Szanghaju do drukowania czasopism kościelnych.
Druk offsetowy opiera się na zasadzie odpychania wody i oleju. Proces drukowania przebiega następująco:
Po pierwsze, na płycie offsetowej tworzony jest obszar obrazu pokryty farbą. Obraz można narysować bezpośrednio na płycie tłustym ołówkiem lub utworzyć metodą fotograficzną.
Po drugie, płyta jest zwilżana wodą. Ponieważ woda i olej odpychają się nawzajem, woda pokrywa obszary niedrukujące płyty, które są odpychane przez obraz.
Po trzecie, cała płyta jest pokrywana farbą. Ponieważ woda i farba odpychają się nawzajem, farba jest odpychana przez zwilżone obszary płyty, przylegając tylko do oleistych obszarów obrazu.
Na koniec papier jest dociskany do powierzchni płyty, przenosząc obraz pokryty farbą na papier.
Druk offsetowy jest również powszechnie nazywany litografią. W przeciwieństwie do druku wypukłego i wklęsłego, gdzie obraz drukujący jest wypukły lub wklęsły na płycie, w druku offsetowym obraz drukujący jest jedynie płaski na powierzchni płyty. Podczas procesu drukowania, gdy papier ociera się o obraz, obraz szybko się zużywa, zwłaszcza gdy płyta jest używana w szybkich maszynach drukarskich. Aby zmniejszyć zużycie obszarów obrazu płyty, obraz jest najpierw przenoszony na gumową tkaninę.
Według dostępnych zapisów druk offsetowy został wynaleziony przez Niemca Aloisa Senefeldera w 1798 roku, który bezpośrednio drukował oleiste wzory na papierze z ciężkiego bloku wapiennego. Różne typy płyt offsetowych są używane w szybkich i małych maszynach offsetowych, które produkują więcej niż jakakolwiek inna metoda drukowania.
Druk offsetowy, wynaleziony przez Aloisa Senefeldera z Bohemii w 1798 roku, był pierwszym nowym procesem drukowania od wynalezienia druku wypukłego w XV wieku. We wczesnych dniach druku offsetowego używano gładkiego wapienia, stąd angielska nazwa „litografia” lub „lithos”, pochodząca od starożytnego greckiego słowa oznaczającego „kamień”. Po nałożeniu oleistych obrazów na kamień, kwas wytrawiał poniżej powierzchni kamienia, a następnie nakładano roztwór gumy arabskiej, który przylegał tylko do obszarów nieoleistych i uszczelniał. Podczas drukowania woda przylegała do powierzchni gumy arabskiej, ale nie do części oleistych, podczas gdy oleista farba używana podczas drukowania przylegała do oleistych obszarów obrazu.
W latach następujących po wynalezieniu druku offsetowego ten proces drukowania był używany do obrazów wielokolorowych, znanych w XIX wieku jako chromolitografia. Wiele wspaniałych odbitek chromolitograficznych i publikacji z XIX wieku jest nadal przechowywanych w muzeach w Stanach Zjednoczonych i Europie. Każdy kolor używał oddzielnej płyty kamiennej. Głównym wyzwaniem było dokładne pasowanie obrazów.
Obecnie w druku offsetowym używa się płyt aluminiowych. Płyty są szczotkowane teksturą ziarna, czyli „ziarnowaniem”, a następnie pokrywane gładką warstwą emulsji światłoczułej. Negatyw fotograficzny pożądanego obrazu jest umieszczany na płycie i naświetlany, tworząc pozytywowy obraz na emulsji. Po obróbce chemicznej nie naświetlona emulsja jest usuwana. Płyta jest montowana na wałku w maszynie drukarskiej, a wałek zwilżający przechodzi nad płytą, nakładając wodę na szorstkie obszary lub obszary niedrukujące płyty. Następnie wałek farbowy przechodzi nad płytą, nakładając farbę tylko na gładkie obszary lub obszary obrazu płyty.
Gdyby ten obraz został bezpośrednio przeniesiony na papier, dałby obraz odwrócony, ale papier stałby się mokry. Stosowana metoda polega na przejściu wałka pokrytego gumową tkaniną nad powierzchnią płyty, który wyciska wodę i przenosi farbę. (W rzeczywistości gumowa tkanina jest elastyczna i lepiej przenosi obraz, nadal przenosząc wodę, choć w mniejszych ilościach, co można pominąć.)
Wałek przechodzi nad papierem, przenosząc farbę na papier. Ponieważ obraz jest najpierw przenoszony na wałek z gumową tkaniną, proces ten nazywa się również „drukiem offsetowym”. Termin ten pochodzi od offsetowego przenoszenia obrazu z płyty na wałek gumowy, a następnie na papier.
Przez lata proces ten przeszedł wiele innowacji i ulepszeń technologicznych, w tym maszyny drukarskie wielokolorowe, które mogą drukować kilka kolorów w jednym przejściu, systemy farbowe Dahlgren, które eliminują potrzebę zwilżania (włączając zwilżanie do procesu dostarczania farby).
Po stronie prepress postępy w publikowaniu na komputerze umożliwiły prawie każdemu tworzenie układów o profesjonalnej jakości, a rozwój maszyn do składu pozwolił drukarniom pominąć pośredni etap fotoskładu; maszyny do składu mogą bezpośrednio tworzyć film z obrazów generowanych komputerowo. Od XXI wieku maszyny do bezpośredniego wykonywania płyt wyeliminowały potrzebę filmu i mogą bezpośrednio naświetlać płytę drukującą.
Zasada druku bezwaternego
System Toray
System druku bezwaternego Toray składa się z trzech głównych elementów: płyt bezwaternych, specjalnie opracowanych farb do druku bezwaternego i urządzeń drukarskich wyposażonych w system kontroli temperatury.
Struktura płyt bezwaternych Toray jest wielowarstwowa. Warstwa dolna to podłoże aluminiowe, pokryte warstwą światłoczułego polimeru jako warstwa środkowa, a na wierzchu 2-mikronową warstwą żywicy silikonowej. W zależności od typu płyty bezwaternej Toray, jej nakład wynosi od 150 000 do 600 000 odbitek, w oparciu o standardowy papier kredowy. Jednak jeśli powierzchnia papieru jest szorstka, nakład może się zmniejszyć. Płyty bezwaterne Toray są poddawane recyklingowi, podobnie jak tradycyjne płyty PS. Nadają się do stosowania w różnych arkuszowych i zwojowych maszynach offsetowych.
Naświetlanie tych płyt można przeprowadzić za pomocą tradycyjnych jednostek naświetlających z ramą próżniową i źródeł światła, a czasy naświetlania są podobne do tych dla płyt tradycyjnych. Podczas naświetlania intensywność światła UV jest kontrolowana w zależności od gęstości filmu, umożliwiając światłu przenikanie przez warstwę żywicy silikonowej i naświetlenie warstwy polimeru poniżej. Reakcja świetlna na warstwie polimeru jest bardzo precyzyjna, co daje wysoką rozdzielczość płyty do 175 linii na cal, z zakresem punktów od 0,5% do 99,5%. Poniższy diagram ilustruje mechanizm obrazowania tradycyjnych płyt mokrych w porównaniu z płytami bezwaternymi.
Po naświetleniu płyty są wywoływane, co jest prostym procesem obejmującym specjalistyczne chemikalia i urządzenia mechaniczne do obróbki płyt bezwaternych. Przetworzona płyta ma warstwę żywicy silikonowej w obszarze niedrukującym, która odpycha farbę, podczas gdy w obszarze obrazu warstwa żywicy silikonowej jest usuwana, pozostawiając materiał polimerowy przyciągający farbę. Podczas projektowania płyty można ją selektywnie zaprojektować tak, aby przyciągała lub odpychała farbę bez użycia wody lub alkoholu.
Główna różnica między farbą bezwaterną a farbą tradycyjną polega na rodzaju użytej żywicy i spoiwa. Spoiwo w farbach do druku bezwaternego jest wybierane na podstawie właściwości reologicznych i jest nieco bardziej lepkie niż spoiwa w farbach tradycyjnych. Zasada druku bezwaternego opiera się na tym, że warstwa żywicy silikonowej w obszarze niedrukującym płyty ma niższą energię powierzchniową. Jeśli lepkość farby jest wysoka, przyciąganie molekularne wewnątrz farby jest większe niż jej powinowactwo do żywicy silikonowej, co powoduje silne odpychanie farby w tych obszarach.
Temperatura jest istotnym czynnikiem wpływającym na lepkość. Ponieważ w procesie druku bezwaternego nie bierze udziału woda, nie ma substancji chłodzącej powierzchnię płyty. Z powodu tarcia temperatura powierzchni cylindra płytowego stale rośnie podczas drukowania. Dodatkowo wysoka lepkość farby bezwaternej i tarcie farby na wałkach również przyczyniają się do wzrostu temperatury powierzchni.
Dlatego precyzyjna kontrola temperatury jest niezbędna w urządzeniach do druku bezwaternego. Najpopularniejsze systemy wykorzystują technologię chłodzenia wibracyjnego, gdzie puste wałki chłodzące wibracyjne pobierają płyn chłodzący podczas procesu chłodzenia. Ta struktura jest stosowana od wielu lat w szybkich zwojowych maszynach offsetowych. Po ulepszeniach została również zastosowana w arkuszowych urządzeniach drukarskich. Prawie wszyscy producenci maszyn arkuszowych oferują puste wałki farbowe wibracyjne do kontroli temperatury. Poniższy diagram ilustruje typowy system kontroli temperatury w maszynie do druku bezwaternego. Liczba wałków farbowych wibracyjnych wpływa na skuteczność kontroli temperatury.
Funkcja systemu kontroli temperatury polega na krążeniu płynu chłodzącego wzdłuż trajektorii wałków, usuwając ciepło generowane przez ruch mechaniczny zespołu drukującego.
Warto zauważyć, że tego typu system nie jest zaprojektowany do chłodzenia (lub schładzania) wałków farbowych, ale jedynie do utrzymania nieodłącznej temperatury otoczenia maszyny podczas normalnej pracy. Utrzymanie stałej temperatury jest kluczowe dla optymalnej lepkości farby. Poniższy diagram ilustruje optymalne okno temperaturowe w systemie kontroli temperatury do druku bezwaternego.
Próby w druku bezwaternym można wykonać bezpośrednio za pomocą filmu. Jednak nie wszystkie systemy analogowe mogą dokładnie odtworzyć niski przyrost punktu druku bezwaternego. Niektóre doświadczone firmy zajmujące się drukiem bezwaternym dostarczają wysokiej precyzji odbitki próbne, podczas gdy inne wykorzystują skalibrowane cyfrowe systemy próbne, aby osiągnąć dobre wyniki.
System Presstek
System druku Presstek PEARLdry składa się z dwóch głównych elementów: płyt drukujących i specjalnie opracowanych farb bezwaternych, które są bardzo podobne do farb używanych przez Toray.
Według Presstek, instalacja systemu kontroli temperatury jest opcjonalna dla firm drukarskich. Jednak aby osiągnąć wyższe nakłady, zaleca się instalację systemu kontroli temperatury. Maksymalny nakład płyt PEARLdry wynosi 50 000 odbitek. Płyty PEARLdry są również poddawane recyklingowi, a maksymalny rozmiar płyty wynosi 23,75" x 29,4" (cztery up). Poniższy diagram ilustruje negatywową płytę PEARLdry ABL używaną w druku bezwaternym.
Podobnie jak płyty Toray, wierzchnia warstwa płyt PEARLdry to warstwa żywicy silikonowej, która odpycha farbę. Warstwa środkowa jest światłoczuła, zdolna do wchłaniania farby przy zachowaniu stabilności płyty.
Obrazowanie i naświetlanie płyt odbywa się bez potrzeby filmu i wywoływania płyty. Zastosowana technologia obrazowania to obrazowanie ablacyjne, które wykorzystuje zestaw matryc diod laserowych IR (podczerwonych) do usunięcia warstwy obrazu z żywicy silikonowej, odsłaniając warstwę aluminium lub poliestru poniżej do wchłaniania farby. Podczas obrazowania lasery szybko nagrzewają warstwę obrazu, powodując rozszerzanie się gazu, które oddziela obraz i górną warstwę żywicy silikonowej od płyty. Po obrazowaniu płyta jest zdejmowana i montowana na maszynie. System ten umożliwia bezpośrednie obrazowanie płyt na maszynie (takich jak 8-up A3 GTP-DI lub Quickmaster DI) lub obrazowanie płyt offline za pomocą jednostki naświetlającej Presstek PEARLsetter. Rozmiary obrazowania offline obejmują 8-up A3 (15,75"x20") i 4-up A2 (23,75"x29,4"). Dla większych formatów do 40 cali (102 cm) obrazowanie płyt wielkoformatowych można osiągnąć za pomocą maszyn do bezpośredniego obrazowania termicznego. Wraz z pojawieniem się różnych systemów PostScript, druk bezwaterny można próbować za pomocą różnych typów cyfrowych systemów próbnych, takich jak drukarki atramentowe Iris i 3M Rainbow.
Zalety
Przyjazny dla środowiska: Eliminuje użycie roztworu zwilżającego, co jest bardzo korzystne dla środowiska.
Spójne kolory: Bez systemu zwilżania różnice kolorów na materiałach drukowanych są zminimalizowane podczas procesu drukowania.
Dobra saturacja kolorów: Druk bezwaterny osiąga około 20% wyższą gęstość koloru niż standardy SWOP (Specifications for Web Offset Publications, powszechnie używany zestaw farb w Stanach Zjednoczonych).
Przyrost punktu: Doskonałe odwzorowanie szczegółów, druk bezwaterny wykazuje niski przyrost punktu, umożliwiając drukowanie zadań o wysokiej linii rastra z doskonałym odwzorowaniem szczegółów. Nawet przy linii rastra 175 linii na cal druk bezwaterny daje doskonałe wyniki.
Szeroki zakres podłoży: Druk bezwaterny można stosować na papierach i podłożach, na których tradycyjny druk nie może, takich jak papiery powlekane. Bez systemu zwilżania wiele problemów związanych z papierem w tradycyjnym druku jest wyeliminowanych.
Krótki czas przygotowania do druku: O około 40% krótszy niż tradycyjny czas przygotowania do druku.
Wpływ na środowisko
Przełom w ochronie środowiska.
Świeże powietrze, obfite źródła wody, gęste lasy i bezpieczne warunki pracy to cele środowiskowe pursued przez kraje na całym świecie. Jednak w niektórych obszarach przemysł drukarski spowodował poważne szkody dla środowiska. Druk bezwaterny może wnieść znaczący wkład w ochronę środowiska.
Eliminacja lotnych związków organicznych (LZO).
Druk bezwaterny eliminuje użycie LZO występujących w roztworach zwilżających. Niektóre LZO mogą zubażać warstwę ozonową i przyczyniać się do globalnego ocieplenia. Stosując farby wodne, druk bezwaterny żegna się z LZO.
Rewolucja w technologii farb eliminuje potrzebę stosowania rozpuszczalników organicznych podczas czyszczenia gumowych tkanin, znacznie reducing emisję LZO. Roztwory do mycia składają się w 93% z wody i w 7% z nieszkodliwych środków powierzchniowo czynnych (takich jak mydło), co czyni je wodnymi środkami czyszczącymi.
Ochrona zasobów wodnych.
W 1995 roku 92% światowej populacji miało dostęp do wystarczających źródeł wody. Jednak jeśli zasoby wody będą nadal zużywane w obecnym tempie, do 2050 roku tylko 58% światowej populacji będzie miało dostęp do wystarczających ilości wody. W przyszłości niektóre kraje mogą nawet prowadzić wojny o zasoby wodne.
Druk bezwaterny może chronić zasoby wodne. Na przykład szwajcarska firma drukarska, która wprowadziła pierwszą na świecie generację bezwaternych zwojowych maszyn offsetowych, oszczędza 250 000 litrów wody rocznie. Większość tej wody byłaby pobierana z pobliskiego jeziora, które służy jako źródło wody dla prawie dziesięciu tysięcy ludzi.
Ochrona zasobów leśnych.
Wyprodukowanie jednej tony papieru wymaga użycia 17 dużych drzew, co wystarcza na papier dla 20 osób do czytania gazet przez rok.
Podczas gdy niszczenie lasów dostarcza surowców do produkcji papieru, niszczy również naturalne siedliska niezliczonych roślin i zwierząt, poważnie zakłócając równowagę ekologiczną.
Ze względu na szybki proces utrwalania farby w druku bezwaternym, arkusze można natychmiast pasować i utrzymać spójność kolorów podczas drukowania, co skutkuje zmniejszeniem zużycia papieru o 30% do 40% w porównaniu z tradycyjnym drukiem. To nie tylko chroni lasy, ale także znacznie obniża koszty produkcji.
Czystsze środowisko i zdrowsi ludzie.
Pracownicy drukarni, którzy wdychają gazy zawierające toksyczne związki organiczne przez cały dzień, znacznie uszkadzają swoje zdrowie, wpływając na funkcje nerek i płuc, powodując suchość skóry, a nawet prowadząc do zapalenia skóry i uszkodzenia układu nerwowego, między innymi.
Najpoważniejsze uszkodzenia zdrowia występują, gdy pracownicy używają rozpuszczalników o wysokiej lotności do czyszczenia gumowych tkanin.
Oczywiście, druk bezwaterny, który eliminuje użycie systemów zwilżających, usuwa toksyczne substancje z rozpuszczalników do czyszczenia tkanin, chroniąc nie tylko powietrze, glebę i wodę, ale także zdrowie ludzkie.
Porównanie z tradycyjnym drukiem
Jaśniejsze i bardziej żywe kolory. Porównanie odbitek między drukiem bezwaternym a tradycyjnym pokazuje, że odbitki bezwaterne mają większy kontrast, z ciemniejszymi obszarami cieni i jaśniejszymi światłami. Druk bezwaterny może osiągnąć jakość druku, której tradycyjny druk nie może.
Dokładniejsze odwzorowanie kolorów. Odbitki bezwaterne mają wyższą gęstość farby, co pozwala na bogatsze i bardziej realistyczne obrazy w porównaniu z tradycyjnymi odbitkami.
Lepsza rozdzielczość. Odbitki bezwaterne wydają się ostrzejsze i bardziej żywe w porównaniu z tradycyjnymi. Druk bezwaterny używa linii rastra 300 linii na cal, podczas gdy tradycyjny druk używa 175 linii na cal.
Większa przestrzeń kolorów. Druk bezwaterny osiąga lepszą jakość druku. Ze względu na niski przyrost punktu, drobne szczegóły w obszarach cieni mogą być wyraźnie odwzorowane. W szczególności wyższa gęstość farby w odbitkach bezwaternych rozszerza przestrzeń kolorów, co skutkuje bardziej nasyconymi kolorami.
Poniższy diagram pokazuje przestrzenie kolorów trzech typów druku zmierzone za pomocą densytometru SPM100. Przestrzeń kolorów tradycyjnego druku jest znacznie mniejsza niż w druku bezwaternym.
Ze względu na wysoką gęstość farby, obwód przestrzeni kolorów bezwaternego druku arkuszowego jest o 21,3% dłuższy niż w tradycyjnym zwojowym druku offsetowym i o 13% dłuższy niż w tradycyjnym druku arkuszowym.